İlaç tedavisine cevapsız, ilerlemiş göz tansiyonlu (glokom) hastaların ameliyatları, AFSÜ Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde başladı. Son olarak ileri düzey göz tansiyonu olan beş hastamızın ameliyatı, AFSÜ Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı Üyesi ve Glokom Birim Sorumlusu Doç. Dr. Hamidu Hamisi Gobeka ve İstanbul’da görevli Doç. Dr. Serhat İmamoğlu tarafından gerçekleştirildi.

Daha önce Afyonkarahisar’da gerçekleştirilemeyen bu ameliyatların AFSÜ’de uygulanmasından gurur duyduklarını söyleyen Doç. Dr. Gobeka, “AFSÜ’de, trabekülektomi, drenaj implant cerrahisi veya gonioskopi destekli transluminal trabekulotomi (GATT) ve Kahook dual blade (KDB) gibi dikişsiz mikroinvaziv glokom cerrahileri başta olmak üzere çeşitli glokom ameliyatları yapılabiliyor. Böylece ileri düzey göz tansiyonu olan hastalar başka illere gitmek zorunda kalmıyor.” dedi.

Doç. Dr. Gobeka, “AFSÜ’de halka daha iyi sağlık hizmeti sunmamız için bize her tür imkânı sağlayan Rektörümüz Prof. Dr. Nurullah Okumuş’a, Tıp Fakültesi Dekanımız Prof. Dr. Necip Becit’e Başhekimimiz Prof. Dr. Ahmet Ali Tuncer’e ve Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı Başkanımız Doç. Dr. Mustafa Doğan’a teşekkür ederiz.” diye konuştu.

Doç. Dr. Gobeka, göz tansiyonuna yönelik tedavi yöntemleri ve cerrahi operasyonlara ilişkin sorularımızı cevaplandırdı.

Glokom nedir?
Göz sinirleri; gözümüzün gördüğü görüntüleri beynimize taşıyan sinirlerdir. Glokom; halk arasındaki ismiyle ‘Göz Tansiyonu’ veya ‘Karasu Hastalığı’; göz içi basıncının görme sinirlerine zarar verecek kadar uzun süreler boyunca yüksek kalmasıyla ortaya çıkmaktadır.

Glokomun tedavisi nasıldır?
Glokom’un ilerleyişi yavaş olduğu için çoğu zaman fark edilmesi gecikir. Görme kaybının en yaygın nedeni olan Glokom’un kesin bir tedavisi olmadığından görme yeteneğini yeniden kazanmak mümkün değildir. Tedavi çalışmaları Glokom hastalığını yavaşlatmak ve geciktirmek üzerine olduğu için erken teşhis ve tedavi önem arz etmektedir.

Glokom tedavisinde hastalığın seyri ve gözün durumuna göre birçok tedavi yöntemi uygulanabilir. Bu nedenle deneyimli bir hekim eşliğinde düzenli kontrol muayeneleri ile gözün durumu takip edilerek tedavi yanıtına göre tedavi süreci şekillenmektedir.

Glokomda cerrahi yaklaşımlar nelerdir?
İlaç ve/veya lazer tedavisine rağmen hastanın göz içi basıncı düşmüyor ve hastalıkta ilerleme devam ediyorsa uygulanacak tedavi yöntemi çoğunlukla ameliyattır. Glokomun evresine ve gözün durumuna göre hekim çok çeşitli ameliyat tekniklerinden birini hastaya uygulayabilir.

Göz suyunun gözün dışındaki damarlara tahliye olmasını hedefleyen ameliyatlardan ilki, trabekülektomi ameliyatı olarak da adlandırılan, göz içinden yeterince tahliye olamayan sıvının göz küresi dışı damarlara filtrasyon sağlanabilmesi amacıyla göz duvarına yeni ince kanalların oluşturulduğu ameliyattır.

Çoğunlukla lokal anestezi, bazen de genel anestezi altında uygulanan bu cerrahi yöntem yıllardan beri sık uygulanan ve sonuçları ile komplikasyonları çok iyi bilinen ve etkinliği de oldukça yüksek bir yöntemdir. Tek tip ameliyat gibi algılansa da hekim ilgili gözün durumuna göre bu cerrahi yöntemi modifiye edebilir. Bu ameliyatı katarakt ameliyatı ile bir arada gerçekleştirmek de mümkündür.

Göz suyunun bu şekilde tahliyesini hedefleyen güncel bazı implantlar da vardır. Bahsettiğimiz kanalcıkların görevini burada, ucu göz içerisine yerleştirilen, farklı malzemelerden üretilmiş çok ince tüpler yapmaktadır.

Minimal invaziv glokom cerrahisi nedir?
Minimal invaziv cerrahi yöntemler olarak da adlandırılan bazı yeni yöntemlerde göz içerisindeki suyun, gözün kendi boşaltım kanalları sistemine yönlendirildiği, implantlı ya da implantsız çeşitli yöntemler mevcuttur. Bu yöntemlerde göz daha kısa sürede iyileşebilmekte; uygun olgularda oldukça yüz güldürücü sonuçlar alınmakta ancak etkinlikleri her zaman trabekülektomi ameliyatındaki kadar olmayabilmektedir. Burada da ameliyat öncesi karar aşamasında, uygulayacağı yöntemin avantaj ve dezavantajları konusunda hasta bilgilendirilmektedir. Bu yöntemlerin bir diğer yaygın uygulanma şekli de katarakt cerrahisi ile birlikte uygulanmasıdır.

Dikişsiz glokom ameliyatı olarak adlandırılan Gonioskopi Destekli Transluminal Trabekulotomi (GATT) ameliyatı, 2014 yılında ABD’de yapılmaya başlanmıştır. Bu ameliyat sayesinde klasik Trabekülektomi ameliyatlarının aksine konjonktiva, sklera gibi gözün dış katmanlarındaki dokulara dokunmadan, herhangi bir kesi ya da dikiş işlemi olmaksızın göz tansiyonu düşürülebilir ya da yükselmesi durdurulabilir.

Bağımsız bir trabektom bıçağı olan Kahook Dual Blade ile Ab-interno, Schlemm kanalı cerrahilerine benzer yaklaşımla başı deviye ederek temporal yaklaşımla gonyoskopi yardımıyla nazal açı bölgesi görüntülenerek, trabeküler ağın tıraşlanması ve şerit olarak bir mikropenset ile çıkarılması ile göz tansiyonunda belirgin düşüş sağlanabilmektedir.

Drenaj implant cerrahisi nedir?
Seton ya da tüp ameliyatı denen yöntemde, göz içine yerleştirilen silikon yapıdaki ince tüp kısmı ve göz küresi dışındaki katmanlar arasına yerleştirilen rezervuar kısmı olan, göz suyunun göz dışındaki kılcal damarlara tahliye olmasını sağlayan implantlarla göz içi basınç kontrol altına alınır. Bu implantlar göz ile uyumlu bir tasarıma ve materyale sahip olup gözde kalıcıdır.